Bir dil, “yazı dili” ve “konuşma dili” olmak üzere ikiye ayrılır. Yazı dilinin temel öğesi “harf”, konuşma dilinin temel öğesi ise “ses”tir. Akciğerlerden gelen havanın ağız yolundan çıkışı sırasında oluşan titreşimlere “ses” denir.
Küçük veya büyük bütün dil birlikleri seslerden oluşur. Dilin bütün birliklerinde karşımıza dilin “ses” dediğimiz parçalanamayan öğesi çıkar. Dolayısıyla ses, dilin bölünemeyen en küçük birliğidir. Sesleri karşılayan işaretlere “harf” denir. Dildeki sesleri karşılayan harflerin bütünü alfabeyi meydana getirir.
Türkler tarih boyunca sırasıyla “Göktürk, Uygur ve Arap” alfabelerini kullanmışlardır. Cumhuriyet Döneminde ise 29 harften oluşan Latin alfabesi kullanılmaya başlanmıştır. Bu alfabede 8’i ünlü (sesli). 21’i ünsüz (sessiz) olmak üzere 29 harf vardır. Bu ünlü ve ünsüzlerin bazı özellikleri vardır.
Ses Bilgisi
Türkçedeki sesleri karşılayan harflerin bir ses değeri, özelliği vardır. İşte ses bilgisi konusu, Türkçedeki ünlü ve ünsüzlerin özellikleriyle ilgili kurallara dayanmaktadır.
Ünsüzlerin Özellikleri
Ses yolunda bir engele çarparak çıkan seslere ünsüz denir.
Örneğin: “ç” süreksiz ve sert, “ğ” yumuşak ve sürekli, “ş” sert ve sürekli bir ünsüzdür. Ünsüzlerle ilgili özellikler şunlardır:
Dilimizde yirmi bir ünsüz vardır. Bunlar: b, c, ç, d, f, g, ğ, h, j, k, I, m, n, p, r, s, ş, t, v, y, z. Ünsüzler ses tellerinin titreşime uğrayıp uğramamasına göre iki gruba ayrılır:
Ses tellerinin titreşmesiyle oluşan ünsüzlere tonlu (yumuşak) ünsüzler adı verilir. Tonlu ünsüzler şunlardır: b, c, d, g, ğ, j, l, m, n, r, v, y, z. Ses telleri titreşmeden oluşan ünsüzlere tonsuz (sert) ünsüzler denir. Tonsuz ünsüzler: ç, f, h, k, p, s, ş, t.
Ünlülerin Özellikleri
Ses yolunda bir engele çarpmadan çıkabilen seslere ünlü denir.
Ünlülerden birkaçının özelliklerine bakalım; “a” ünlüsü, düz, kalın ve geniş bir ünlüdür, “ü” yuvarlak, ince, dar bir ünlüdür, “a, e” ünlüleri düz ve geniş ünlülerdir.
Türkçe Sözcüklerin Özellikleri
Süper!
Bence tem kelimeyle harika.
İyi olmuş.
Teşekkürler.
Konu çok güzel anlatılmış.
Sağolasın dayı :)
Güzel sayılabilir. Eh işte fena değil.
Güzel işime yaradı.
Mükemmel olmuş.
Bence eksik.
Çok sağolun. Eksik olduğunu düşünmüyorum biraz daha alt tarafa dikkatli bakarsanız bunları görürsünüz:
-Büyük Ünlü Uyumu
-Küçük Ünlü Uyumu
-Ses Olayları
-Türkçe Sözcüklerin Özellikleri
Güzel hazırlanmış.
Allah bin kere razı olsun elleriniz dert görmesin. Çok işime yaradı. Sağ olun.
Teşekkürler.
Çok teşekkürler. Emeğe saygı gösteriyorum.
Sağ olun işime yaradı.
Çok teşekkürler.
Teşekkür ederim :D
Çok iyi olmuş.
Bu sayfa olmasa kesin sınıfta kalırdım.
Kesin öyledir.
Hiçbir işe yaramadı bu bilgiler çok fazla ve gereksiz.
Harika anlatılmış teşekkürler.
Teşekkürler.
Gerçekten çok güzel anlatıyor bu site.
Çok güzel.
Çok zor bir konu.
Bana yardım gerek.
Teşekkür ederim evet aradığım buydu çok sağ olun emeğinize sağlık, ödevim için gerekli çünkü o yüzden Allah razı olsun.
Güzel yani ben de çoğu kişiyi gördüm yorumlarını kesin arkadaşlarıdır dedim ama okuyup baktıktan sonra güzelmiş dedim. Biraz daha resim olsa daha iyi olurdu :D
Teşekkürler.
Güzel olmuş.
Çok güzel olmuş ellerinize sağlık çok işime yaradı mükemmel!
Teşekkürler, çok güzel anlatılmış.
Güzel anlatılmış gerçekten.
Teşekkürler sayenizde sınavdan yüksek alacağım.
Sözlüyü kurtarabilir :)
Çok teşekkürler.
Süper.
Çok sağolun, teşekkür ederim. Çok yardımcı oldu :) İnşallah yarınki sınav iyi geçer. Emeğinize ellerinize sağlık.
Çok teşekkürler, elinize sağlık.
Sınavda kopya çekmesi zor oluyor az daha kısaltın :D
Daha kısa olabilirdi konular ama neyse emek verilmiş çok iyi çok.
Pek iyi değil (:
Allah razı olsun.
Teşekkürler ve elinize sağlık arkadaşlar.
Çok teşekkür ederim çok yardımınız dokundu.
Bizim hoca 10 madde olduğunu söyledi. Hiç bir yerde bulamadım. Burada da yok.
Teşekkürler.
Çok net bir şekilde anlatılmış ama çok da eksikleri var.
Çok teşekkürler.
Çok güzel işime yaradı için teşekkür ederim.
Biraz kısa olmuş ama yine de sağ olun.
Allah razı olsun, siz olmasanız sınavdan düşük alacaktım tekrar sağ olun.
Okulda defterimi çaldılar yeni defter aldım. 2.5 aylık yazı yazmıştık arkadaşlardan geçirmek için defterlerini istedim vermediler, ben de buradan yazıyorum bilgilerin hepsi doğru.
Çok teşekkürler sınavım için çok yararlı oldu. Maalesef dil anlatım ve edebiyatım da düşük umarım buradan düzeltebilirim.
Çok teşekkürler.
Bence de eksik.
İşime yaradı.
İdare eder.
Hecelenme lazım.
Bence güzel olmuş ama eksik var.
Tek kelime ile harika.
Tek kelimeyle harika! Sınavım var çok işime yaradı. Eksik var diyen kişileri de tebrik ediyorum. Gerçekten ciddiyim. Bir şeyin eksik yanlarını dürüstçe söylemek onun daha iyi olmasına yardımcı olur. Ama bence eksik yok. Tekrar teşekkürler…
Biraz da konu anlatımı videosu koysaydınız iyi olurdu, bir şey anlayamadık ki…